Acele Kamulaştırma Bedeli Nedir?

/ 21 Aralık 2017 / 418 / yorumsuz
Acele Kamulaştırma Bedeli Nedir?

Acele Kamulaştırma Bedeli

Olağanüstü sayılabilecek olan koşullarda kamulaştırma yapılmak istenen taşınmaz mal ile ilgili bilirkişi tarafından yapılan bedel tespitinin haricindeki tüm işlemler, sonradan yapılacak şekilde acele kamulaştırma kararı verilebiliyor.

Acele Kamulaştırma

Koruma altına alınmış olan mülkiyet hakkının yalnızca kamu yararı gerekçesi ile sınırlandırılması, söz konusu taşınmaz malın bedelinin tespit edilmesi, idare tarafından taşınmaz malın malikine bu bedelin ödenmesi ile tapu kaydının idare üzerine geçmesini sağlayan işlem kamulaştırma olarak karşımıza çıkıyor. Bazı durumlarda taşınmaz malın acele bir şekilde kamulaştırılması gerekebiliyor. Yani kamulaştırma prosedürlerinin tamamlanması için gerekli olan süre, olağanüstü durumlarda kamu yararına zarar verecek sorunlara sebep olabiliyor. Bu durumda acele kamulaştırma işlemi söz konusu oluyor.

Acele Kamulaştırma Yapılan Durumlar

1) 3634 sayılı Milli Müdafaa Mükellefiyeti Kanunu’nun uygulanması esnasında yurt savunmasının gerektirdiği haller:

Seferberlik ve savaş halleri ile, henüz ilan edilmemiş olmakla birlikte savaş gerektirebilecek olağanüstü durumların varlığı halinde üstün kamu yararı dolayısıyla özel mülkiyete konu taşınmazların acele kamulaştırmasına karar verilebilir.

2) Bakanlar Kurulu’nun kamulaştırmanın acelelik gerektirdiği yönündeki kararları:

Kanunda belirgin sınırlandırmalar yapılmadığı için kapsamı net olarak belirlenmemiş olmakla birlikte, kamu yararı ve kamu düzeninin korunması amacıyla taşınmazın acele kamulaştırmasına karar vermek, Bakanlar Kurulu’nun yetkisi dahilindedir. Bu bakımdan, Bakanlar Kurulu her bir acele kamulaştırma talebini, durumun kendi şartları dahilinde ayrıca değerlendirip, takdir hakkını kullanmak suretiyle karar vermeye muktedirdir. Danıştay’ın yerleşik içtihatlarında, Bakanlar Kurulu’nun acele kamulaştırma kararı verme yetkisinin sınırsız olmadığı, mutlak ve keyfi uygulamaların önüne geçilmesi amacıyla Bakanlar Kurulu kararlarında birtakım usul ve şekil şartlarının arandığı ifade edilmektedir. Buna göre, acele kamulaştırmayı zorunlu kılan kamu yararı ile istisnai bir yöntemin uygulanmasını gerektiren olağanüstü koşulların varlığı somut delillere dayandırılarak, objektif, nesnel ve hukuken geçerli sebeplerle açıkça saptanabilmelidir. Danıştay, Bakanlar Kurulu’nun acele kamulaştırma kararlarının hukuka uygunluğunu denetlerken iki ölçüte göre karar vermektedir:

  1. i) Acele kamulaştırma gerektirecek olağanüstü koşulların gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti
  2. ii) Kamulaştırmanın acelelikle yapılmasının kamunun üstün yararına hizmet ettiğinin, aksi takdirde kamunun zarar göreceğinin ortaya konması

Danıştay’ın emsal kararlarından örnekler verilecek olursa; son zamanlarda gündemden düşmeyen kentsel dönüşüm projeleri tek başlarına acele kamulaştırmanın zorunlu olduğu anlamına gelmemektedir. Mutlaka aceleliği kaçınılmaz kılan kamu yararının ve istisnai bir işlem olan acele kamulaştırmayı gerektiren olağanüstü koşulların gerçekleştiğinin somut gerekçelerle ortaya konması aranmaktadır. Aynı şekilde başka bir Danıştay kararında, Organize Sanayi Bölgesinin kurulması için gerekli olan taşınmazların da acele kamulaştırılmaması durumunda kamu yararına ne şekilde zarar geleceği açıkça ortaya konmadığı için acele kamulaştırma kararı hukuka uygun bulunmamıştır. Öteki taraftan, tarihi ve kültürel varlıkların ve değerlerin korunması amacıyla restorasyon gerektiren alanlarda veya dere yatağı ıslahı projesi için ihtiyaç duyulan taşınmazlarda acelelik gerektiren koşulların ve kamu yararının bulunduğu kabul edilmektedir.

Acele Kamulaştırma kararı verme yetkisi kanunen yalnızca Bakanlar Kurulu’na hasredilmiş bir yetki olduğu için, yetki devri ile başka bir idare tarafından bu kararın verilmesi mümkün değildir.

3) Özel kanunlarda öngörülen acele kamulaştırma yapılabilecek haller:

Bilhassa ülkenin ekonomik refahını konu alan birtakım kanuni düzenlemeler ile acele kamulaştırma yapılabileceği öngörülmüştür.

Acele Kamulaştırma Bedeli

Acele kamulaştırılması yönünde karar alınan taşınmaz malın sahibi ve idare arasında bu işlemi takip eden altı ay boyunca anlaşmaya varılmaz ise idare tarafından Kamulaştırma Bedelinin Tespiti ve Tescil Davası açılıyor. Davanın sonucunda belirlenmiş olan taşınmaz mal bedeli, idare tarafından bankaya yatırılan bedelden farklı ise esas bedel olarak dava sonucunda belirlenmiş olan bedel baz alınıyor.

Kaynak : Emlakdanismanlari.com


_________________________________________________________________________________________________

UYARI: Web sitemiz üzerinde bulunan tüm yazılar, görseller ve tüm materyaller Emlakdanismanlari.com 'a aittir. Kaynak belirtilmeden site içeriği kopyalanamaz, alıntı yapılamaz, başka yerde yayınlanamaz.

Konu Hakkında Emlak Danışmanlarımız'dan daha fazla bilgi almak için Soru sorabilir, veya görüşlerinizi yorum yaparak paylaşabilirsiniz.